Debaty sejmoweSzosta Kadencja

Interpelacja w sprawie systemu finansowania programu transplantacyjnego przez Ministerstwo Zdrowia

   Do 1998 r. dokonywanie przeszczepów narządów unaczynionych opierało się na centralnym finansowaniu tych procedur ze środków budżetowych. W 1998 r. Ministerstwo Zdrowia wypłacało szpitalom, w którym wykonywano zabiegi, kwotę 5600 PLN za jeden przeszczep nerki w trybie rozliczeń kwartalnych wg ilości wykonanych procedur. Jeszcze przed reformą systemu finansowania ochrony zdrowia i związanymi z tym zmianami przedstawiciele ośrodków transplantacyjnych sygnalizowali ministerstwu konieczność właściwego rozliczenia 1998 r. oraz wcześniejszego przygotowania nowych zasad przed przystąpieniem do zmiany formy rozliczeń. W efekcie braku odpowiednich działań ministerstwa do dnia dzisiejszego resort nie wypłacił np. Państwowemu Szpitalowi Klinicznemu nr 3 we Wrocławiu należnej kwoty za 7 procedur przeszczepienia nerki (łącznie 39 200 PLN) wykonanych w listopadzie i grudniu 1998 r.; wszelkie monity w tej sprawie ministerstwo pozostawiało bez echa. Negocjacje nowych warunków na 1999 r. zakończono dopiero w marcu 1999 r., co oznacza, że w pierwszym kwartale 1999 r. szpitale kredytowały z własnych środków procedury transplantacyjne. Sytuacja powtórzyła się w ostatnim kwartale 1999 r., gdy po wykonaniu do sierpnia 1999 r. wynegocjowanego limitu 60 przeszczepów i uzyskaniu zapewnienia od Ministerstwa Zdrowia o zasadności kontynuowania programu i gwarancji finansowania wykonano w okresie wrzesień-grudzień 1999 r. dalsze 35 zabiegów. Kwota za nie wpłynęła dopiero 30 grudnia, co oznacza, że ponownie szpital kredytował ministerstwo.

   Analogicznie jak w roku poprzednim w listopadzie 1999 r. poproszono ministerstwo o wczesne ustalenie kryteriów finansowania na 2000 r. Negocjacje rozpoczęły się jednak dopiero 14 lutego 2000 r., a kontrakty podpisywano do końca marca 2000 r. Zatem znowu szpitale przez I kwartał kredytowały procedury przeszczepów, nie mając pewności, czy zostaną z nim podpisane kontrakty.

   Umowy za 2000 r. mają charakter niemal jednostronny - zleceniodawcy, czyli Ministerstwu Zdrowia, nie stawiają niemal żadnych warunków. Okres między wykonaniem procedury a otrzymaniem za nie środków wynosi z reguły ponad 2 miesiące, zaś różnica ceny takiej samej procedury waha się w zależności od ośrodka do 21%; w tej samej miejscowości różnica ta może wynosić nawet 1000 PLN!

   Powyżej opisana sytuacja powoduje konieczność długotrwałego finansowania procedur ze środków własnych szpitali, co w sytuacji chronicznych zaległości w wypłacaniu przez kasy chorych środków finansowych prowadzi do powstawania ogromnego zadłużenia szpitali, do utraty płynności finansowej włącznie. Powstający w ten sposób brak środków na zakup niezbędnych leków czy sprzętu powoduje zagrożenie dla życia i zdrowia pacjentów. Szpitale narażają się na utratę zaufania swoich kooperentów w wykonywaniu zabiegów, takich jak laboratoria specjalistyczne, pracownie diagnostyczne innych jednostek, transport, hurtownie leków oraz (w przypadku samego PSK nr 3 we Wrocławiu) ponad 2000 pracowników wyższego i średniego personelu medycznego, zaangażowanego w prawidłowe zabezpieczenie całości funkcjonowania programu transplantacji nerek.

   Wnioski wypływające z powyższej opisanej sytuacji są przygnębiające. Dalsze trwanie tych jakże poważnych nieprawidłowości może zaowocować ograniczeniem ilości wykonywanych zabiegów, z reguły ratujących przecież życie pacjentów, lub zahamować rozwój transplantacji w Polsce na poziomie odbiegającym od współczesnych standardów medycznych i aktualnych potrzeb.

   Dlatego prosimy o odpowiedź i stanowisko w następujących sprawach:

   1. Dlaczego określanie warunków i procedury negocjacji kontraktów przez ministerstwo odbywa się dopiero pod koniec I kwartału roku obowiązywania umowy?

   2. Jakie kroki zamierza podjąć minister, by przeprowadzanie procedur, o których mowa w pkt. 1, odbywało się w okresie wcześniejszym, np. przed 31 grudnia roku poprzedzającego?

   3. Skąd biorą się tak wielkie - 20% - różnice w wysokości wynegocjowanej kwoty za wykonywanie procedur transplantacyjnych?

   4. W jaki sposób minister zdrowia zamierza chronić szpitale przed nieterminowym realizowaniem zobowiązań publicznych wobec nich i z jakich źródeł będą finansowane zawinione przez ministerstwo i kasy chorych koszty szpitali z tytułu odsetek zwłoki?

   Z poważaniem

   Posłowie Kazimierz Działocha

   i Marek Mazurkiewicz

   Warszawa, dnia 26 października 2000 r.